عروسه گوله

 

 

یکی از معروفترین آیین هاى نمایشی پیش نوروزى گیلان عروسه گوله است.قدمت آن به گذشته هاى بسیار دور میرسد.این نمایش در هر منطقه از گیلان با حفظ چهار چوب اولیه نمایش از بداهه هاى بومى نیز برخوردار بوده است .

شخصیت ها و شیوه اجرا:

 1-سرخوان:خواننده شعر ،راوىو کارگردان

2- سا ز زن:نوازنده سرنا (ساز محلى )

3- واگیر کونان:هم سرایان شعر عروسه گوله که به دنبال گروه حرکت میکنند و به تعدادشان افزوده میشود.

4- کترا زنان :چند نفر که با هماهنگى ساز و آواز دو کفگیر چوبى یا دو قطعه چوب را بر هم میکوبند.

5-غول :موجودى افسانه اى و درشت پیکر.....در برخى مناطق دو شاخ گاو بر سرش میگذاشتندو ریش انبوه سیاهى برچهره اش میبستند؛ چند جارو به جاى دم و چند دسته شالى (ساقه خشک شده برنج ) بر پشت و سینه اش می نهادند؛چند زنگوله هم بر لباسش آویزان مى کردند.

6- پیر بابو:همان باباى پیر فارسى است .لباس کهنه و مندرس به تن وریش سفیدى از پوست بز یا دم اسب بر صورت ،گاه نیز صورت او را سیاه مىکردندو بر سرش کلاه قیفى مقوایى مى گذاشتند.

7 – ناز خانم یا همان عروسه گوله: از لباس و آرایش محلى استفاده مى کرد.دو دستمال وزنگهایی در دست مىگرفت  که به هنگام رقص براى افشاندن و نواختن به کار مى برد. گاه سوزنى را براى فرارى دادن افراد مزاحم در دست مى گرفت و گاهى هم حالتى از خیاطى و دوخت و دوز را به نمایش مى گذاشت.

8 –کاس خانم :که کارش مراقبت از عروسه گوله بود.

9-محافظ عروس : مردى جوان با پوششى محلى که با چوب و چماق از عروسه گوله مراقبت مى کرد.

کول بار کش :هدایاى مردم مانند برنج، تخم مرغ ، گندم ؛.......را بعد از نمایش درون کیسه میگذاشت.

این مراسم معمولا از اواخر اسفند تا اواخر فروردین ماه اجرا مى شد. عروسه گوله  ؛ در واقع جنگى است میان پیر بابو و غول بر سر بدست آوردن عروسه گوله . که در آن غول عاشق رقیب را از میدان به در میکند . و عروسه گوله را از آن خود مى کند .ای کاش اجراى عروسه گوله؛را بچره ، آبیارى......و دیگر نمایش هاى آیینى ما دوباره احیا میشدند و شاهد اجراى آنها در روستا ها بودیم .درست مثل قدیم.......

 

                                                      ( نقل از کتاب تئاتر گیلان : فرامرز طالبى)

/ 23 نظر / 16 بازدید
نمایش نظرات قبلی
نیما

ممنون از اینکه سر زدید مرسی

محمد

خوندمش [نیشخند] اما عکسشو نگاه نکردم [وحشتناک] [چشمک]

احمد

آیین های نمایشی نوروزی از جمله رسومی است که در گذشته مورد توجه مردمان این مرزو بوم بوده و اجرا و نمایش این مراسم لحظات نشاط آفرین وخاطره انگیز را برای مردم بوجود می آورد. برنامه های شاد و منتوع که امروز ما جوانتر ها حتی نامشان را نیز نمیدانیم و متاسفانه جز میراث فراموش شده هر منطقه ای قلمداد می شود. [گل] زیبا بود موفق باشید

روزها و سوزها

سلام خوبین ؟ ممنونم که سر می زنید . با قسمت دوم از پست زنان شیفته به روزم و خوشحال می شوم نظر شما رو بدونم . منتظرتون هستم . برای عشق نمیر ! با عشق زندگی کن ! (زنان شیفته 2)

گیله طنز

سلام و درود - شمه دس درد نوکنه . جالب بو.

هادی

ممنون از اطلاع رسونیتون. استفاده کردم. براتون آرزوی موفقیت دارم

nader

سلام روز کودک برهمه کودکان امروز و ديروز مبارک باد [گل][گل][گل] ميلاد حضرت معصومه (ع) روز دختر و آغاز دهه کرامت مبارک باد

خندان

چه جالب و سنتی چه ایران قشنگی داریم منتظرتم [قلب]

برگ ریز

سلام:ممنون؛بسیار جالب بود.[دست][گل]